{"id":936,"date":"2023-12-19T09:42:49","date_gmt":"2023-12-19T09:42:49","guid":{"rendered":"http:\/\/fml.al\/?page_id=936"},"modified":"2023-12-19T09:42:49","modified_gmt":"2023-12-19T09:42:49","slug":"projektet-e-zbatuara","status":"publish","type":"page","link":"http:\/\/fml.al\/index.php\/projektet-e-zbatuara\/","title":{"rendered":"Projektet\u00a0e\u00a0zbatuara"},"content":{"rendered":"

Fusha e mjedisit<\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong><\/p>\n

Vullnetarizmi si mjet edukimi dhe sensibilizimi<\/strong><\/p>\n

 <\/p>\n

Prej vitit 2009, FML ka organizuar l\u00ebvizjen vullnetariste n\u00eb fush\u00ebn e mjedisit, Korpusi Shqiptar i Vullnetar\u00ebve(KSHV). \u00c7do vit, KVSH organizon aksione p\u00ebr pastrimin e zonave bregdetare dhe parqet natyrore, kryesisht nga mbetjet urbane, n\u00eb mb\u00ebshtetje t\u00eb pushtetit vendor p\u00ebr p\u00ebrgatitjen e sezonit turistik. \u00c7do vit mobilizohen t\u00eb pakt\u00ebn 500 vullnetare t\u00eb moshave dhe profesioneve t\u00eb ndryshme.<\/p>\n

KSHV ka nd\u00ebrmarr\u00eb aksione p\u00ebr patsirmin e liqeneve n\u00eb kaskad\u00ebn e hidrocentraleve t\u00eb Lumit Drin, apo n\u00eb mbjelljen e pem\u00ebve n\u00eb zona t\u00eb ndryshme pyjore, n\u00eb bregdet dhe zona malore. P\u00ebrmes k\u00ebsaj l\u00ebvizjeje ne kemi frym\u00ebzuar vullnetarizmin n\u00eb fush\u00ebn e mjeidsit duke i shnd\u00ebrruar n\u00eb \u201ctrend\u201d aksionet p\u00ebr pastrimin e territorit si nga ana e qeverive ashtu dhe organizma t\u00eb ndryshme shoq\u00ebror\u00eb, si shkolla, kompani private e tj.<\/p>\n

 <\/p>\n

Krijohet grupimi parlamentar \u201cMiqt\u00eb e Mjedisit n\u00eb Parlament\u201d<\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong><\/p>\n

\u00c7\u00ebshtjet e mjedisit adresohen pak ose aspak gjat\u00eb fushatave politike, si n\u00eb zgjedhjet e p\u00ebrgjithshme ashtu n\u00eb ato vendore. Edhe pse me ndikim t\u00eb drejt\u00ebp\u00ebrdrejt\u00eb n\u00eb jet\u00ebn ton\u00eb, mjedisi ka qen\u00eb nj\u00eb problem i t\u00eb gjith\u00ebve dhe i askujt. Shqip\u00ebria dhe shqiptar\u00ebt jan\u00eb duke vuajtur sot pasoja t\u00eb r\u00ebnda t\u00eb ndotjes s\u00eb mjedisit nga mbetjet urbane, ndotjes s\u00eb uj\u00ebrave t\u00eb lumenjve dhe bregdetit, por edhe ndotjes s\u00eb ajrit nga gazrat, edhe pse nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb vend industrial.<\/p>\n

P\u00ebr t\u00eb rritur forc\u00ebn lobuese p\u00ebr \u00e7\u00ebshtet e mjedisit, organizata Forumi i Mendimit t\u00eb Lir\u00eb, n\u00eb Dhjetor 2021 ngriti p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb grupimin politik \u201cMiqt\u00eb e Mjedisit n\u00eb Parlament\u201d. Ky grupim \u00ebsht\u00eb nj\u00eb bashkim vullnetar ligjv\u00ebn\u00ebsish, nga t\u00eb gjitha forcat politike, p\u00ebr t\u00eb kontribuar n\u00eb rritjen e v\u00ebmendjes n\u00eb komunitetin politik dhe jo vet\u00ebm, p\u00ebr k\u00ebto \u00e7\u00ebshtje jetike p\u00ebr njer\u00ebzimin. Jan\u00eb 22 deputet\u00eb q\u00eb iu bashkuan k\u00ebsaj nisiative.<\/p>\n

 <\/p>\n

Nxitja e p\u00ebrdorimit t\u00eb automjeteve elektrike p\u00ebr nj\u00eb mjedis m\u00eb t\u00eb sh\u00ebndetsh\u00ebm<\/strong><\/p>\n

 <\/p>\n

N\u00eb periudh\u00ebn Shtator 2021- Gusht 2022\u00a0 FML zbatoi projektin \u201cNxitja e p\u00ebrdorimit t\u00eb automjeteve elektrike p\u00ebr nj\u00eb mjedis m\u00eb t\u00eb sh\u00ebndetsh\u00ebm\u201d. Projekti organizoi nj\u00eb fushat\u00eb informimi n\u00eb bashkit\u00eb Tiran\u00eb dhe Durr\u00ebs, p\u00ebrmes takimeve t\u00eb drejt\u00ebp\u00ebrdrejta me banor\u00ebt. Ata u informuan mbi pasojat e ndotjes q\u00eb prodhojn\u00eb automjetetet q\u00eb p\u00ebrdorin karburant fosil dhe efektet pozitive q\u00eb kan\u00eb tekonologjia e re e automjeteve. Paralelisht u mblodhen propozime t\u00eb banor\u00ebve se ku mendojn\u00eb ata se mund t\u00eb vendosen stacione t\u00eb rikarikimit t\u00eb baterive t\u00eb automjeteve elektrike dhe cfar\u00eb mendojn\u00eb ata se duhet t\u00eb b\u00ebj\u00eb bashkia p\u00ebr ti avantazhur ata q\u00eb p\u00ebrdorin t\u00eb tilla automjete. Projekti konkludoi me prodhimin e nj\u00eb pakete rekomandimesh p\u00ebr bashkit\u00eb, mbi favorizimet q\u00eb mund t\u00eb b\u00ebhen n\u00eb qytet p\u00ebr nxitjen e qytetar\u00ebve q\u00eb t\u00eb p\u00ebrdorin k\u00ebto automjete, si dhe nj\u00eb harte se ku jan\u00eb pikat q\u00eb do t\u00eb ishin m\u00eb t\u00eb favorizuara p\u00ebr banor\u00ebt, p\u00ebr t\u00eb ngritur stacionet e rikarikmimit.<\/p>\n

Projekti u mb\u00ebshtet nga Ambasada e SHBA n\u00eb Tiran\u00eb, p\u00ebrmes programit \u201cDEMOCRACY COMMISSION SMALL GRANTS\u201d<\/p>\n

 <\/p>\n

Ndryshimet e klim\u00ebs dhe pasojat e saj<\/strong><\/p>\n

 <\/p>\n

N\u00eb periudh\u00ebn Maj 2022- Qerhsor 2022 organizata zbatoi projektin \u201cP\u00ebrshtatja e bujq\u00ebsis\u00eb, si sfid\u00eb p\u00ebrball\u00eb ndryshimeve klimatike\u201d. Projekti nd\u00ebrmori nj\u00eb fushat\u00eb takimesh me fermerve p\u00ebr ti informuar ata mbi paosjat e ndryshimeve t\u00eb klim\u00ebs n\u00eb bujq\u00ebsi, duke i k\u00ebshilluar ata t\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb asisten\u00ebn e specialist\u00ebve p\u00ebr tu p\u00ebrballur me k\u00ebto pasoja. U prodhuan reportazhe televizive p\u00ebr ti b\u00ebr\u00eb prezent tek qeveria dhe publiku ndikimin q\u00eb kan\u00eb kushtet e reja t\u00eb klim\u00ebs n\u00eb bujq\u00ebsi, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb fush\u00ebn e uj\u00ebrave dhe bim\u00ebt bujq\u00ebsore. Projekti konkludoi me trajnimin e t\u00eb gjith\u00eb specialist\u00ebve t\u00eb agronomis\u00eb q\u00eb sh\u00ebrbejn\u00eb n\u00eb terren, n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb bashkive dhe Ministris\u00eb s\u00eb Bujq\u00ebsis\u00eb, si dhe me prodhiminm e nj\u00eb dokumenti rekomandimesh p\u00ebr qeverin\u00eb, duke v\u00ebn\u00eb theksin tek nevoja e mb\u00ebshtetjes s\u00eb k\u00ebrkimit shkencor, si mund\u00ebsia e vetme p\u00ebr ta futur bujq\u00ebsin\u00eb n\u00eb epok\u00ebn e p\u00ebrshtatjes me kushtete reja t\u00eb klim\u00ebs. Dokumenti u prezantua n\u00eb nj\u00eb seanc\u00eb d\u00ebgjimore q\u00eb organizata pati n\u00eb Komisionin Parlamentar t\u00eb Veprimtarive Prodhuese.<\/p>\n

Projekti u mb\u00ebshtet nga CoPlan, me financimin e Qeveris\u00eb s\u00eb Norvegjis\u00eb<\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

Fusha e Medias<\/strong><\/p>\n

\u00a0<\/strong><\/p>\n

Nxitja e zhvillimit t\u00eb medias<\/strong><\/p>\n

 <\/p>\n

N\u00eb bashkepunim me organizat\u00ebn Instituti i Studimeve Bashk\u00ebkohore(ISB), n\u00eb periudh\u00ebn 2008-2009, FML\u00a0 zbatoi\u00a0 projektin\u00a0 \u201cP\u00ebr nj\u00eb media m\u00eb profesionale dhe m\u00eb t\u00eb pavarur n\u00eb Shqip\u00ebri\u201d. Projekti, prodhoi nj\u00eb dokument t\u00eb \u00e7muar p\u00ebr drejtuesit e medias, lidhur me tematik\u00ebn q\u00eb trajtojn\u00eb sot gazetat dhe televizionet shqiptare. N\u00eb qytete m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb vendit u organizuan focus-grupe me qytetar\u00eb t\u00eb formimeve, profesioneve e moshave t\u00eb ndryshme, nga t\u00eb cil\u00ebt u mor\u00ebn mendimet se \u00e7far\u00eb tematike u intereson t\u00eb trajtoj\u00eb media. Nga intervistimi, rezultoi se qytetar\u00ebt k\u00ebrkojn\u00eb m\u00eb shum\u00eb nga media trajtimin e problemeve sociale, shoq\u00ebrore dhe ekonomike. Nd\u00ebrkoh\u00eb nj\u00eb monitorim i gazetave TV-ve kryesore n\u00eb vend rezultoi se pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb hap\u00ebsir\u00ebs e z\u00ebn\u00eb lajmet me tem\u00eb nga aktiviteti i partive politike. Dokumenti final i prodhuar nga ky projekt, ishte nj\u00eb rekomandim i \u00e7muar p\u00ebr drejtuesit e mediave, p\u00ebr t\u00eb orientuar politikat e tyre redaksionale.<\/p>\n

Studimi u mb\u00ebshtet nga Delegacioni i Bashkimit Europian n\u00eb Shqip\u00ebri<\/p>\n

 <\/p>\n

Lajmet e gatshme vs liris\u00eb s\u00eb medias<\/strong><\/p>\n

 <\/p>\n

N\u00eb periudh\u00ebn Shkurt 2020 – Mars 2021, organizata b\u00ebri nj\u00eb hulumtim mbi mediat kryesore n\u00eb vend p\u00ebr t\u00eb dokumentuar p\u00ebrmasat e fenomentit t\u00eb \u201clajmeve t\u00eb gatshme\u201d q\u00eb prodhohen nga vet\u00eb institucionet. Projekti solli fakte q\u00eb d\u00ebshmojn\u00eb c\u00ebnimin e r\u00ebnd\u00eb t\u00eb liris\u00eb s\u00eb medias nga institucionet publike dhe partit\u00eb politike: Ato nuk i njoftojn\u00eb mediat p\u00ebr aktivitetet q\u00eb zhvillojn\u00eb, por i prodhojn\u00eb vet\u00eb lajmet p\u00ebrmes zyrave t\u00eb tyre t\u00eb shtypit dhe ua shp\u00ebrndajn\u00eb mediave. Mediat raportojn\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb uniforme t\u00eb nj\u00ebjtat fakte, t\u00eb nj\u00ebjtat imazhe, pa burime alternative, pa k\u00ebrkime dhe investigime gazetareske.. duke shkelur rend\u00eb parimet profesionale dhe etike.<\/p>\n

Lajmet q\u00eb prodhohen nga vet\u00eb institucionet nuk p\u00ebrmbushin kriteret profesionale t\u00eb t\u00eb q\u00ebnit lajm, por ngjasojn\u00eb m\u00eb shum\u00eb m\u00eb spote reklamuese t\u00eb zyrtareve apo vet\u00eb isntitucioneve, t\u00eb prodhuara nga zyrat e PR. Nga nje monitorim 2 mujor i tri televizioneve komb\u00ebtare, rezultoi se\u00a0 843 lajme ishin prodhuar mbi burimet e informacionit dhe filmimet e prodhuara nga zyrat e shtypit t\u00eb institucioneve publike dhe partive politike.<\/p>\n

Lajmet e gatshme, si k\u00ebrc\u00ebnim p\u00ebr lirin\u00eb e medias<\/a><\/p><\/blockquote>\n